Ders 1: Azure'a Giriş
Azure Nedir?
Microsoft Azure, Microsoft tarafından sunulan kapsamlı bir bulut bilişim platformudur. Azure ile uygulamalarınızı geliştirebilir, test edebilir, dağıtabilir ve yönetebilirsiniz.
💡 Azure'ın Avantajları
- Hybrid Cloud: On-premises ve cloud arasında sorunsuz entegrasyon
- Enterprise Integration: Microsoft ekosistemi ile mükemmel uyum
- Global Reach: Dünya çapında 60+ region
- Compliance: Endüstri standardı sertifikalar
Azure Temel Servisleri
| Servis | Kategori | Açıklama |
|---|---|---|
| Virtual Machines | Compute | Sanal sunucu servisleri |
| App Service | Web | Web uygulaması hosting |
| Azure SQL Database | Database | Yönetilen SQL veritabanı |
| Azure Storage | Storage | Bulut depolama servisi |
| Azure AD | Identity | Kimlik ve erişim yönetimi |
Azure Hesabı Oluşturma
Azure'a başlamak için öncelikle bir Azure hesabı oluşturmanız gerekir:
- Azure ana sayfasına gidin (azure.microsoft.com)
- "Start free" butonuna tıklayın
- Microsoft hesabınızla giriş yapın
- Telefon doğrulaması yapın
- Kredi kartı bilgilerinizi ekleyin
- Abonelik türünü seçin
⚠️ Önemli Notlar
- Azure Free Account ile 12 ay ücretsiz kullanım
- $200 kredi ile başlayın
- Free tier limitlerini aşmamaya dikkat edin
- Kredi kartı bilgileri doğrulama amaçlıdır
Azure Portal
Azure Portal, Azure servislerini yönetmek için kullanılan web tabanlı arayüzdür. Portal üzerinden:
- Servisleri görüntüleyebilir ve yönetebilirsiniz
- Kaynaklarınızı izleyebilirsiniz
- Faturalandırma bilgilerinizi kontrol edebilirsiniz
- Güvenlik ayarlarınızı yapılandırabilirsiniz
Azure Resource Groups
Resource Groups, Azure kaynaklarınızı mantıksal gruplar halinde organize etmenizi sağlar:
- Kaynakları proje veya uygulama bazında gruplandırın
- Toplu silme işlemleri yapın
- Access control uygulayın
- Cost management yapın
Ders 2: Virtual Machines
Azure Virtual Machines
Azure Virtual Machines (VMs), Azure bulutunda sanal sunucular oluşturmanızı sağlar. Windows veya Linux işletim sistemleri çalıştırabilirsiniz.
VM Boyutları
| VM Serisi | Kullanım Alanı | Özellikler |
|---|---|---|
| B-series | Burstable | Düşük maliyetli, burstable performans |
| D-series | Genel Amaçlı | Dengeli CPU/memory oranı |
| F-series | Compute Optimized | Yüksek CPU/memory oranı |
| E-series | Memory Optimized | Yüksek memory/CPU oranı |
VM Oluşturma
🔧 VM Oluşturma Adımları
- Azure Portal'da "Virtual machines" servisine gidin
- "Create" butonuna tıklayın
- Subscription ve Resource Group seçin
- VM adını ve region'ı belirleyin
- Image (işletim sistemi) seçin
- VM boyutunu seçin
- Administrator hesabı oluşturun
- Inbound port rules ayarlayın
- VM'yi oluşturun
VM Disk Türleri
Azure VM'ler için farklı disk türleri mevcuttur:
- Premium SSD: Yüksek performanslı diskler
- Standard SSD: Orta seviye performans
- Standard HDD: Düşük maliyetli diskler
- Ultra SSD: En yüksek performans
# Azure CLI ile VM oluşturma
az vm create \
--resource-group myResourceGroup \
--name myVM \
--image UbuntuLTS \
--admin-username azureuser \
--generate-ssh-keys
VM Availability Sets
Availability Sets, VM'lerinizin yüksek kullanılabilirlik sağlamasını garantiler:
- Fault Domain: Fiziksel sunucu grupları
- Update Domain: Aynı anda güncellenen VM'ler
- 99.95% SLA garantisi
✅ VM En İyi Uygulamalar
- Production ortamlar için Availability Sets kullanın
- Managed Disks kullanın
- Network Security Groups ile güvenlik sağlayın
- Monitoring ve alerting ayarlayın
- Backup stratejisi oluşturun
Ders 3: App Services
Azure App Service
Azure App Service, web uygulamalarınızı, API'lerinizi ve mobile backend'lerinizi barındırmanızı sağlayan tam yönetilen platform servisidir.
App Service Plan Türleri
| Plan Türü | Özellikler | Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| Free | Paylaşımlı, sınırlı | Test ve geliştirme |
| Shared | Paylaşımlı, daha fazla kaynak | Küçük uygulamalar |
| Basic | Dedicated, ölçeklenebilir | Orta seviye uygulamalar |
| Standard | Dedicated, otomatik ölçekleme | Production uygulamalar |
| Premium | En yüksek performans | Kritik uygulamalar |
App Service Oluşturma
🌐 App Service Oluşturma Adımları
- Azure Portal'da "App Services" servisine gidin
- "Create" butonuna tıklayın
- Subscription ve Resource Group seçin
- App name ve region belirleyin
- Runtime stack seçin (.NET, Node.js, Python, vb.)
- App Service Plan seçin
- Monitoring ayarlarını yapın
- App Service'i oluşturun
Deployment Seçenekleri
App Service'e kodunuzu deploy etmek için çeşitli seçenekler mevcuttur:
- Git: Git repository'den otomatik deployment
- GitHub Actions: CI/CD pipeline
- Azure DevOps: Microsoft'un DevOps platformu
- FTP: Dosya transfer protokolü
- Visual Studio: IDE'den direkt deployment
# Azure CLI ile App Service oluşturma
az webapp create \
--resource-group myResourceGroup \
--plan myAppServicePlan \
--name myWebApp \
--runtime "NODE|14-lts"
App Service Settings
App Service'te önemli ayarlar:
- Application Settings: Environment variables
- Connection Strings: Veritabanı bağlantıları
- Custom Domains: Özel domain'ler
- SSL Certificates: HTTPS sertifikaları
- Scaling: Otomatik ölçekleme
🚀 App Service En İyi Uygulamalar
- Production ortamlar için Standard plan kullanın
- Application Insights ile monitoring yapın
- Staging slots kullanın
- Custom domain ve SSL sertifikası ekleyin
- Backup stratejisi oluşturun
Ders 4: Azure Storage
Azure Storage Nedir?
Azure Storage, Microsoft'un bulut depolama çözümüdür. Yüksek kullanılabilirlik, güvenlik, ölçeklenebilirlik ve performans sunar.
Storage Servisleri
| Servis | Açıklama | Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| Blob Storage | Nesne depolama | Dosyalar, görseller, videolar |
| File Storage | Dosya sistemi | SMB/NFS paylaşımları |
| Queue Storage | Mesaj kuyruğu | Asenkron işlemler |
| Table Storage | NoSQL veritabanı | Yapılandırılmamış veri |
Blob Storage
Blob Storage, büyük miktarda yapılandırılmamış veri depolamak için kullanılır:
- Block Blobs: Metin ve binary veriler
- Page Blobs: Random access veriler
- Append Blobs: Log dosyaları
📁 Storage Account Oluşturma
- Azure Portal'da "Storage accounts" servisine gidin
- "Create" butonuna tıklayın
- Subscription ve Resource Group seçin
- Storage account adını girin
- Region ve Performance tier seçin
- Replication seçeneğini belirleyin
- Access tier seçin
- Storage account'u oluşturun
Storage Access Tiers
Azure Storage, farklı erişim katmanları sunar:
- Hot: Sık erişilen veriler
- Cool: Nadiren erişilen veriler
- Archive: Arşiv veriler
# Azure CLI ile Storage Account oluşturma
az storage account create \
--name mystorageaccount \
--resource-group myResourceGroup \
--location eastus \
--sku Standard_LRS
Storage Security
Azure Storage güvenlik özellikleri:
- Access Keys: Storage account erişim anahtarları
- SAS Tokens: Shared Access Signatures
- RBAC: Role-based access control
- Encryption: Veri şifreleme
🔒 Güvenlik En İyi Uygulamalar
- Access key'leri düzenli olarak rotasyon yapın
- SAS token'ları kısa süreli kullanın
- RBAC ile minimum privilege verin
- Storage account'ları private endpoint ile koruyun
- Audit logging'i aktifleştirin
Storage Monitoring
Azure Storage monitoring özellikleri:
- Metrics: Performans metrikleri
- Logs: Aktivite logları
- Alerts: Uyarı sistemi
- Analytics: Kullanım analizi
Ders 5: Azure Active Directory
Azure AD Nedir?
Azure Active Directory (Azure AD), Microsoft'un bulut tabanlı kimlik ve erişim yönetimi servisidir. Kullanıcıları, grupları ve uygulamaları yönetmenizi sağlar.
Azure AD Bileşenleri
| Bileşen | Açıklama |
|---|---|
| Users | Azure AD'deki kullanıcılar |
| Groups | Kullanıcı grupları |
| Applications | Kayıtlı uygulamalar |
| Roles | Yönetici rolleri |
| Domains | Özel domain'ler |
Azure AD Editions
Azure AD'nin farklı sürümleri mevcuttur:
- Free: Temel kimlik yönetimi
- Premium P1: Gelişmiş güvenlik özellikleri
- Premium P2: Risk tabanlı erişim kontrolü
👥 Azure AD Kullanıcı Oluşturma
- Azure Portal'da "Azure Active Directory" servisine gidin
- "Users" bölümüne gidin
- "New user" butonuna tıklayın
- Kullanıcı bilgilerini girin
- Password ayarlarını yapın
- Groups ve Roles atayın
- Kullanıcıyı oluşturun
Multi-Factor Authentication (MFA)
MFA, kullanıcı hesaplarınızın güvenliğini artırır:
- SMS: Telefon numarasına kod gönderimi
- Phone Call: Telefon araması
- Mobile App: Authenticator uygulaması
- Hardware Token: Fiziksel token
# Azure CLI ile kullanıcı oluşturma
az ad user create \
--display-name "John Doe" \
--user-principal-name "john.doe@company.com" \
--password "SecurePassword123!"
Azure AD Groups
Groups, kullanıcıları mantıksal olarak organize etmenizi sağlar:
- Security Groups: Güvenlik izinleri için
- Distribution Groups: E-posta dağıtımı için
- Dynamic Groups: Otomatik üyelik
Azure AD Applications
Applications, Azure AD ile entegre olan uygulamalardır:
- Single Sign-On (SSO): Tek oturum açma
- OAuth 2.0: Yetkilendirme protokolü
- OpenID Connect: Kimlik doğrulama
🔐 Azure AD En İyi Uygulamalar
- MFA'yı tüm kullanıcılar için aktifleştirin
- Conditional Access policies kullanın
- Privileged Identity Management (PIM) kullanın
- Regular access reviews yapın
- Audit logs'u izleyin
Azure AD B2B
Azure AD B2B, dış kullanıcıları davet etmenizi sağlar:
- Guest user invitations
- External collaboration
- Self-service sign-up
- Limited access control
Ders 6: Azure Networking
Azure Virtual Network (VNet)
Azure Virtual Network, Azure kaynaklarınızı birbirine bağlayan özel ağdır. On-premises ağınızla da bağlantı kurabilirsiniz.
VNet Bileşenleri
| Bileşen | Açıklama |
|---|---|
| Subnets | VNet içindeki alt ağlar |
| Network Security Groups | Sanal güvenlik duvarı |
| Route Tables | Trafik yönlendirme kuralları |
| Virtual Network Gateway | VPN bağlantıları için |
| Load Balancer | Trafik dağıtımı |
VNet Oluşturma
🌐 VNet Oluşturma Adımları
- Azure Portal'da "Virtual networks" servisine gidin
- "Create" butonuna tıklayın
- Subscription ve Resource Group seçin
- VNet adını ve region'ı belirleyin
- Address space (CIDR) tanımlayın
- Subnet'leri oluşturun
- DNS server ayarlarını yapın
- VNet'i oluşturun
Network Security Groups (NSG)
NSG'ler, Azure kaynaklarınıza gelen ve giden trafiği kontrol eder:
- Inbound Rules: Gelen trafik kuralları
- Outbound Rules: Giden trafik kuralları
- Priority: Kural öncelik sırası
- Source/Destination: Kaynak ve hedef
# Azure CLI ile VNet oluşturma
az network vnet create \
--resource-group myResourceGroup \
--name myVNet \
--address-prefix 10.0.0.0/16 \
--subnet-name mySubnet \
--subnet-prefix 10.0.1.0/24
Azure Load Balancer
Load Balancer, trafiği birden fazla VM'ye dağıtır:
- Public Load Balancer: Internet trafiği
- Internal Load Balancer: VNet içi trafik
- Health Probes: Sağlık kontrolleri
- Load Balancing Rules: Dağıtım kuralları
Azure VPN Gateway
VPN Gateway, Azure VNet'i on-premises ağınıza bağlar:
- Site-to-Site VPN: Şirket ağı bağlantısı
- Point-to-Site VPN: Bireysel kullanıcı bağlantısı
- VNet-to-VNet: VNet'ler arası bağlantı
🔒 Networking En İyi Uygulamalar
- Private subnet'lerde database'leri çalıştırın
- Public subnet'lerde sadece web server'ları çalıştırın
- NSG'leri minimum privilege ile ayarlayın
- Network Watcher ile monitoring yapın
- DDoS Protection kullanın
Azure DNS
Azure DNS, domain name resolution servisidir:
- Public DNS: Internet DNS
- Private DNS: VNet DNS
- Custom Domains: Özel domain'ler
- DNS Zones: DNS bölgeleri
⚠️ Networking Güvenlik Uyarıları
- Default NSG kurallarını gözden geçirin
- Unused security rules'ları temizleyin
- Network access patterns'ı izleyin
- VPN bağlantılarını şifreleyin
- Regular security assessments yapın